Zuid-Korea

Blijf op de hoogte

Iedere dag rond lunchtijd het belangrijkste nieuws van de ochtend, de mooiste fotografie en het gesprek van de dag? Schrijf u in voor onze gratis nieuwsbrief.

1 – We gaan ervoor!

Zuid-Koreanen houden ervan elkaar te motiveren en dat doen ze het liefst in groepjes. Zo kun je ’s ochtends een groep collega’s treffen die voor de ingang van hun winkel of kantoor een klantvriendelijkheidsbelofte scanderen. Een must do voor elke Koreaan is een groepsfoto waarbij iedereen hetzelfde gebaartje maakt; zelfs de president doet er aan mee. In volgorde van populariteit: de gekruiste duim- en wijsvinger (hartje); een vuist maken op borsthoogte (we gaan ervoor!) of het aloude peace-teken. Vooral de vuist gaan we tijdens deze Olympische Winterspelen nog vaak tegenkomen.

2 – Hoog wonen

Veel Koreanen dragen mondkapjes. Ieder op zijn manier. © Klaas Jan van der Weij / de Volkskrant

Als je van het internationale vliegveld Incheon richting Seoul rijdt, doemen ze al snel op aan de horizon: honderden torenflats. De Zuid-Koreanen zijn er gek op: driekwart van de bevolking woont er in. Toen de Koreanen zich in razend tempo ontworstelden aan de armoede wisten ze niet hoe gauw ze hun oude huisjes – sommige nog met rieten daken – moesten verruilen voor het summum van ontwikkeling: een appartement met airconditioning.

3 – Eén kind

De meeste ouders in Zuid-Korea houden het bij slechts één baby, waardoor de bevolking dreigt te krimpen. Jonge stellen hebben moeite rond te komen en trouwen laat, vrouwen kunnen fluiten naar hun carrière als ze moeder worden en ouders worden geacht een fortuin te besteden aan de bijlessen van hun kind. Het kan verkeren: twee generaties geleden probeerde de overheid juist met slogans als ‘een bevolkingsexplosie is erger dan een nucleaire explosie’ burgers ertoe te bewegen het aantal kinderen beperkt te houden.

X – Geen vier

Wees niet verbaasd als de lift in Zuid-Korea de vierde verdieping overslaat. Het Chinese woord voor het cijfer vier, in Korea uitgesproken als ‘sa’, klinkt hetzelfde als het Chinese woord voor ‘dood’ en wordt daarom als het even kan vermeden. Bijgelovige Koreanen letten er bijvoorbeeld op bij het aanvragen van een telefoon- of rekeningnummer. Kom nooit met vier presentjes aanzetten, zeker als de ontvanger zich niet lekker voelt.

5 – Japan versus Korea

‘Sublicentie’

Voor het eerst sinds 1964 beschikt de NOS niet over de volledige uitzendrechten van de Winterspelen; die heeft Eurosport nu. De NOS kocht wel een ‘sublicentie’, waardoor veel sporten nog steeds live op de publieke omroep zijn te zien. Dat geldt onder meer voor het schaatsen, waarvan de NOS alle wedstrijden uitzendt. Meestal tussen 10.30 en 14.00 uur. IJshockey en de ski- en snowboardcross mogen niet rechtstreeks door de NOS worden uitgezonden. Ook mag de omroep online alleen vertonen wat zij op televisie uitzendt. Eurosport schakelt tussen spannende momenten van verschillende sporten en de app en de site Eurosport Player bieden toegang tot livestreams van alle sporten voor 99 cent. De openingsceremonie, vrijdagmiddag om 12.00 uur, is bij beide omroepen te zien.

De aartsvijand is Japan, de voormalige koloniale bezetter (1910-1945). In de hal van het Koreaanse parlement hangt een groot televisiescherm met livebeelden van een door Japan en Korea betwist rotsblok (pardon: eiland) in de Japanse Zee (pardon: Koreaanse Oostzee). Ook de ruzie over de ‘troostmeisjes’ – vrouwen die tijdens de Tweede Wereldoorlog door het Japanse leger tot prostituee werden gedwongen – ettert door. De Japanse premier Abe dreigde zelfs niet naar de openingsceremonie van de Winterspelen te komen wegens een uitspraak van Moon over de troostmeisjes.

6 – K-popsterren stralen overal

Begrafenis van Kim Jong-Hyun, leadzanger van de populaire K-popband Shinee, die half december 2017 zichzelf doodde. © AFP

Vergeet ‘Gangnam Style’ van Psy. U weet het misschien niet, maar op dit moment veroveren Zuid-Koreaanse artiesten de harten van uw kinderen. ‘K-pop’ is een industrie die zorgvuldig gestylde Koreaanse sterren aflevert en ze exporteert naar de rest van de wereld, waar ze gretig aftrek vinden. Vorig jaar in de Ziggo Dome: G-dragon. Wie? Nou, een rapper, singer-songwriter en mode-icoon (echte naam Kwon Ji-yong) die maandelijkse een kleine miljoen luisteraars heeft op Spotify. Google ook eens op BTS, de band die vorig jaar meer genoemd werd op Twitter dan Donald Trump of Justin Bieber.

G-DRAGON – 삐딱하게(CROOKED) M/V

<div class=”player-unavailable”><h1 class=”message”>Er is een fout opgetreden.</h1><div class=”submessage”><a href=”http://www.youtube.com/watch?v=RKhsHGfrFmY” target=”_blank”>Bekijk deze video op www.youtube.com</a> of schakel JavaScript in als dit is uitgeschakeld in je browser.</div></div>

7 – Hoogste zelfdodings-percentage in ‘Korea-hel’

Zuid-Korea heeft het hoogste zelfdodingspercentage van alle OECD-landen. Het gaat om relatief veel ouderen en jongeren onder de 18. Volgens een overheidsonderzoek is er in veel gevallen sprake van depressie of angststoornissen als gevolg van stress. Een verband is niet wetenschappelijk aangetoond, maar veel jongeren in Korea klagen over de ratrace waar ze van jongs af in terechtkomen. Het begint met eindeloze bijlessen ter voorbereiding voor het allesbepalende universiteitsexamen, om later tachtig uur per week in een kantoortuin door te brengen. De laatste jaren verschenen veel artikelen over de teleurstelling van jongeren over het leven in de ‘Korea-hel’.

8 – Meeste facelifts ter wereld

Ooglidcorrectie, de meest voorkomende cosmetische ingreep in Zuid-Korea. © REUTERS

Stap een willekeurig metrostation in Gangnam in en je struikelt over de advertenties voor plastische chirurgie. In Zuid-Korea worden jaarlijks naar verluidt meer dan een miljoen operaties verricht, de meeste facelifts per hoofd van de bevolking wereldwijd. Het is heel normaal dat ouders hun kinderen na het eindexamen een gezichtscorrectie cadeau doen. Helemaal op 1 staat de dubbele ooglidcorrectie, waarbij boven en onder een plooitje boven het oog wordt gecreëerd dat bij Koreanen ontbreekt. Ook populair – en ingrijpender – is het aanpakken van de kaaklijn, zodat het gezicht smaller wordt.

9 – Rijker dan Nederland

Scholieren proberen de Samsung Galaxy S8 uit. © AP

In de eerst decennia na de Koreaanse oorlog stond de Zuid-Koreaanse economie gelijk aan die van Ghana, nu is het de twaalfde economie van de wereld. ‘Het wonder aan de Han-rivier’ werd mede mogelijk door een constructie waarbij de staat een select aantal familiebedrijven hielp en andersom. Samsung, LG, Hyundai en andere wereldmerken werden groot dankzij deze innige samenwerking. Helemaal boven op de apenrots zit Samsung, goed voor 20 procent van de totale Koreaanse export. Enige nadeel: bedrijven hebben bovenmatig veel invloed op de politiek, waardoor Zuid-Korea ook wel de republiek van Samsung wordt genoemd.

10 – Convenience stores ook in de bieb

Je kunt in Zuid-Koreaanse steden geen stap zetten zonder een kleine supermarkt (convenience store) zoals 7/11, ‘Family Mart’ of ‘CU’ tegen te komen. Het hele land telt een slordige 35 duizend van zulke winkels en samen verkopen ze meer dan de supermarkten en warenhuizen bij elkaar. Koreanen kopen er sigaretten en alcohol, maar ook de dagelijkse boodschappen zoals fruit en ‘verse’ noodles of gimbap, in zeewier gerolde rijst met groenten. De laatste trend is om deze winkeltjes te openen in openbare gebouwen als bibliotheken, metrostations en ziekenhuizen.

11 – Nederlanders vochten met de Zuid-Koreanen

Op 25 juni 1950 viel het communistische Noord-Korea het zuiden binnen, waarna in korte tijd een VN-macht werd opgetrommeld om Amerikanen te helpen de noordelijke troepen terug te dringen. Onder druk van Washington leverde Nederland meer dan 4000 soldaten die in de wintermaanden in extreme kou vochten tegen Chinese en Noord-Koreaanse troepen. Op de VN-begraafplaats in de zuidelijke havenstad Busan liggen 121 van hen begraven.

12 – Eten – zelfs dumplings zijn verslavend

Eten in Zuid-Korea is een feest en niet alleen maar dankzij de yeogiyo, de knop op restauranttafels waarmee je de serveerster naar je toe laat komen. Gemarineerd rundvlees in een stoofpotje (bulgogi), een mix van rijst, groenten en licht-scherpe saus (bibimbab) of gewoon dumplings zijn al snel verslavend. Zelfs de gefermenteerde kool (kimchi), verkrijgbaar in meer dan duizend soorten, ga je op een gegeven moment lekker vinden. En dan hebben we het nog niet eens over de nationale trots, de Koreaanse barbecue.

Dit is een artikel van Volkskrant Plus. Volkskrant Plus artikelen zijn exclusief voor abonnees.

https://s.vk.nl/s-a4567562/

Volg en lees meer over:

ZUID-KOREA ANDERE SPORTEN OLYMPISCHE SPELEN SPORT BUITENLAND